Me qëllim të shkëmbimit të mendimeve mbi kuadrin normativ dhe strategjik për mbrojtjen e të drejtave të pakicave dhe komuniteteve të tjera pakicë në Mal të Zi, si dhe për përmirësimin e tij, Ministria e të Drejtave të Njeriut dhe të Pakicave organizoi një tryezë të rrumbullakët me temën e qasjes intersekcionale në përmirësimin e pozitës së pjesëtarëve të pakicave, me fokus të veçantë te gratë dhe të rinjtë.
Në fjalën hyrëse, drejtori i përgjithshëm i Drejtoratit për përmirësimin dhe mbrojtjen e të drejtave të pakicave dhe komuniteteve të tjera pakicë, mr Arben Xhurreta, përshëndeti pjesëmarrësit dhe theksoi se organizimi i kësaj tryeze dëshmon se sfidat me të cilat përballen pjesëtarët e pakicave janë komplekse, duke marrë parasysh ekzistencën e formave të ndryshme të diskriminimit, veçanërisht ndaj grave dhe të rinjve. Ai theksoi se qasja intersekcionale mundëson që politikat dhe masat të jenë më të drejta, më gjithëpërfshirëse dhe më efikase.
Në pjesën e parë të prezantimit, doc. dr Nikoleta Djukanovic paraqiti kuadrin normativ dhe ndërkombëtar për mbrojtjen e të drejtave të pakicave. U theksua se të drejtat e pakicave në Mal të Zi janë të garantuara me Kushtetutë, me theks të veçantë në ndalimin e diskriminimit, respektimin e të drejtave të njeriut dhe zbatimin e masave afirmative.
U nënvizua se kuadri ligjor është në masë të madhe i harmonizuar me standardet evropiane, por sfida kryesore mbetet zbatimi i tij i qëndrueshëm në praktikë. Vëmendje e veçantë iu kushtua rëndësisë së qasjes intersekcionale, e cila nënkupton krijimin e masave të synuara duke marrë parasysh identitetet dhe cenueshmëritë e shumëfishta, përfshirë gratë dhe të rinjtë.
Si një fokus i veçantë u theksuan standardet dhe rekomandimet ndërkombëtare në fushën e mbrojtjes së të drejtave të pakicave. U theksua se institucionet kanë detyrimin të sigurojnë zbatimin praktik të këtyre të drejtave, veçanërisht në zonat me pjesëmarrje të konsiderueshme të komuniteteve pakicë.
Përmes një analize krahasuese u paraqitën shembuj të praktikave të mira nga vendet evropiane, veçanërisht në aspektin e mbrojtjes nga diskriminimi dhe mbështetjes për gjuhët e pakicave.
Në përfundim, u konstatua se, edhe pse ekziston një kuadër normativ i harmonizuar me standardet evropiane, sfida kryesore mbetet zbatimi efektiv i tij në praktikë. U vlerësua pozitivisht procesi në vijim i ndryshimeve dhe plotësimeve të Ligjit për të drejtat dhe liritë e pakicave. Qasja intersekcionale u njoh si një instrument i rëndësishëm për përmirësimin e pozitës, veçanërisht të grupeve të cenueshme brenda komuniteteve pakicë, me fokus të veçantë te gratë dhe të rinjtë.
Pjesëmarrësit e tryezës së rrumbullakët ishin anëtarë të Komisionit për monitorimin e Strategjisë së politikës së pakicave 2024–2028.
