Konferenca e trete e Lėvizjes “Atdheu na Bashkon”  
                                                                                                                

Te dielėn me 30 Prill, 2006 ne New York u mbajt Konferenca e Trete e Lėvizjes “Atdheu na Bashkon” nėn moton “Bashkimi Bėnė Fuqinė.”
Me qellim te konsolidimit te spektrit politik shqiptar ne Mal te Zi,te arritjes se koncensuesit dhe bashkeveprimit ne mes te partive politike shqiptare te atjeshme,si si atyre ne pushtet ashtu edhe partive opozitare ,veprimtare dhe aktiviste shqiptare te organizatave dhe shoqatave te shqiptareve qe kane emigruar ngab trojet etnike nen Malin e Zi,te organizuar rrethe levizjes “Atdheu ns Bashkon” oganizuan Konferencen e Trete ne Holidej In ne Nju Jork.
-
Paraprakisht ishin organizuar konferenca e pare ne Detroid dhe duta ne Cikago,qe paten per qellim inkuadrimin e te gjitha shoqatave dhe veprimtareve nga tere Amerika dhe diaspora ne teresi ne levizjen “Atdheu na Bashkon”.Te tri keto konferenca jane perqendruar ne qendrimet dhe kerkesat imperative te shqiptareve nen Malin e Zi, te cilat edhe do te jene bazamenti i kesaj levizje.Menjiher pas formimit te kesaj levizje ka pasur edhe reagime te ndryshme qojshin ato qellimemira dhe te ndryshme.
Ja disa fjale si lindi levizja “Atdheu na Bashkon”.
Shoqata Shqiptaro-Amerikane Malesia e Madhe eshte inciatore e konferencese se pare qe u mbajt ne Detroid me 18 dhjetor.Deri sa po shiqojsha TV Boin ne kompjuter verejta nje se me kishte arritur nje leter rhirje me nje rende dite per nje takim te shoqatave shqiptare qe bashkojne shqiptaret qe kane emigruar nga Ulqini,Kraja Ana e Malit Shestani Malesija dhe Plava e Guci,rhirja ishte nenshkruar nga DR.Preke Ivezaj.Me kenaqesi e pranova ftesen dhe menjiher i lajmerova perfaqesuesit e shoqatesDom Gjon Buzuku dhe UKA(Ulqini,Kraja dhe Ana e Malit),te cilat veprojne ne Chicago.Me 18 dhjetor udhtuam udhtoi per ne Detroid nje delegacion nga Chicagoja prej dhjete vetash si zakonisht takimi u mbajte ne Kishen e Shen Palit nje qener fetare dhe kombetare per tja pase lakemi edhe te huajt.Une kisha qene edhe perpara ne kete QENDER TE SHENJET por shoket e mije u gezuan pa mase se ntevertet ishte nje ambijent shqiptar dhe njeriu ne mergim edhe emocionohet sepse ambijentet shqiptare te perkujtojnr Vendelindjen qe e kemi lene dhe se mund ta perkujtojme vetem duke u takuar dhe biseduar mr njeri tjetrin se vetem keshtu mundemi me e mbajt atedhedashurin gjalle dhe njiherit e kemi obligim moral dhe kombetar qe femijve tane tju trashigojme traditat shqiptare edhe ketu ne mergim.
Konferencen e Detroidit e udheheqi DR preke Ivezaj pasi pershendeti mysafiret ai paraqiti edhe qellimin e konferences .Une po e pershkruaj nje pjese te deklerates per shtyap te shoqates Malesia e Madhe pas perfundimit te Konferences.
“Perfaqesues te oganizatave shqiptare nga vende te ndryshme te SHBA u takuan sote me 18 dhjetor per here te pare ne nje konference qe konsiderohet si historike per te adresuar statusin socialo-politik te shqiptareve ne Mal te Zi.
Konferenca u organizua nga Shoqata Atedhetare Shqiptaro-Amerikane Malesia e Madhe me synim qe te dilet me nje deklerate te perbashket per statusin politik ,social dhe ekonomik te shqiptareve ne Mal te Zi.Te gjitha oganizatat prezentuan pozitat e tyre ne lidhje me situaten aktuale ne Mal te zi.A ne theks te posacem u diskutua per te ju ardesuar Qeverise se Malit te Zi per kthimin Malesise Komunen e Tuzit mbrenda kufijve te saje natyror,e cila do te garantoje mbrojtjen e te drejtave kulturore,fetare,gjuhesore,politike,ekonomoke dhe edukative.
Konferenca ne te cilen morren pjese perfaqesuesit nga Detroidi,New York,Chicago,Florida njezerit u pajtuan ne disa pika te rendesishme te cilat do te jene bazamenti i te gjitha aktiviteteve te perbashketa ne te ardhmen qe ka te beje me Statusin e Shqiptareve ne Mal te Zi.Deklarata u nenshkruar nga te gjithe perfaqesuesit me perkushtimin qe bashkarisht te vazhdohet puna per te drejtat e shqiptareve ne Mal te Zi dhe kudo qe te paraqitet nevoja.Detajet tjera nga kjo Konference mund ti gjeni ne faqen e internetit www.malesiaemadhe.org. Ne kete Konference u vendos qe takimi rradhes te oganizohet ne Chicago dhe tjetri ne Nju Jork. Konferenca e dyte u mbajte ne Chicago me 5 mars 2006 ne Hillton Chicago O”Hare Airport.Kjo konference karakterizo me nje pjesemarrje edhe me te madhe per nga numri i shoqatave dhe veprimtareve. Nikoqire dhe sponzore ishte shoqata UKA (Ulqini,Kraja dhe Ana e Malit)e cila organizimin e kishte pergaditur ne menur profesionale.
Pjesmarresit e Konferences se dyte;
Florida;Gjon Lulgjuraj redaktor i radio –emisionit Zeri komunitetit te Florides per 30 vite.
Detroidi;Leke Lulgjuraj ne cilsin e njerit nder themelusit e levizjes shqiptare ne Mal te Zi-LD ne Mal te Zi dhe nenkryetar i keshillit te partive politike ne ishe Jugosllavi ishe deputet ne parlamentin e Malit te zi dhe nenkryetar i LD ne Mal te zi.
Luigj Gjokaj,Pjeter Berishaj,Miran Gashaj,(Shoqata Malesia e Madhe nda Detroidi)
Nju-Jork:Hysen Ulaj dhe Musa Kukaj (Shoqata Plave e Guci)
Nju-Jork;Hysen Marku,Adem Cuku,Sabri Milla,Ahmet Velaj dhe Sale Gjenashaj(Sh.Kraja)
Nju-Jork;Osman Kollaba (Shoqata Ana e Malit)
Nju-Jork;Fondi humanitar Malesia kishte derguar nje telegram pershendetes dhe perkrahes Konferences.Ndersa shoqata Dede Gjon Luli e kishte refuzuar pjesemarrejen si ne Detroid ashtu edhe ne Chicago duke mose dhen ndonje aresytim.
Detroid;Ne emer te Liges Shqiptaro-Amerikane ka marre pjese Marash Nucullaj.
Chicago;Myzafer Mehmeti,Naser Jahja,Hasan Ramushi,Avdyl Kraja,Sabaudin Vogliqi,
Bahri Hysa,Fadil Metoviqi.Muzafer Ujkashi dhe Zija Milla(Shoqata Uka)
Chicago;Pjeter Brisku dhe Fran Maroviqi(Shoqata Dom Gjon Buzuku)
Chicago;Riza Milla dhe Nazim Cuca (Radio’’Zeri i Shqiptareve) si dhe ekipi i TV-Boin
Konferencen e shpali te hapur dhe e udheheqi nikoqiri Myzafer Mehmeti i cili pasi pershendeti me nje mireseardhje dhe lexoi rendin e dites ai propozoi qe kjo levizje te pagezohet me emrin “ATDHEU na BASHKON”me duratrokitje u perqafuar nga te gjitje pjesemarresit ne kete konference .Ne vazhdim ai ja dha fjalen Luigj Gjokes sekretarit te Shoqates Malesia e Madhe icili i njoftoi te pranishmit per Konferencen e Detroidit dhe per demostraten e Vashingtonit organizuar nga Shoqata Malsia e Madhe.Gjon Lulgjuraj foli per rendesin e Koferences se Detroidit dhe doli me disa propozime konkrete;Konferenca e tret te mbahet ne nju jork ne nje afat shume te shkurt dhe ne kete konference te thiren mysafir nga vendelindja dhe te vihen kontaktet me udheheqesit e inciatives qytetare dhe sipas mundesive te ftohen ne Konferencen e rsdhes perfaqesues te partive politike dhe shoqatave te ndryshme.Pjeter Berishaj foli perKomunen e Tuzit Beri nje pershkrim te situates politike ne Malesi ne mese te dy Demostratave.Ndersa Riza Milla foli per jehonen e Demostrates se Vashingtonit dhe lexoi nga artikuj te ndryshem reagimet e lidereve shqiptare pro dhe kunder demostrates.Ndersa Ishe deputeti Leke Lulguri Beri nje analize ne menyr kronologjike per situaten aktuale politike ne Mal te zi si dhe foli per veprimet qe shqiptaret ne mal te zi duhet ti akordojne duke mos humbur kohe icili disa here u nderpre nga duartroktjet e pjesemmarresve qe kishte salla diku nja 100 veta.Duartrokitje qe te kujtojne Leken e Madh icili me fjalimet e tija thente akullin pesdhjetvjecar ne medijat dhe TV serbo_malazeze.Nazim Cuca foli per privatizimin ne komunen e Ulqinit icili eshte bere i paligjeshem dhe se shitja e pasurise se Ulqinit me cmime te vogla dhe ne menyr te paligjeshme eshte e pa pranuar per qytetaret e Ulqinit.Marash Nucullaj terhoqi verejtjen se Qeverija e Malit te zi edhte nje qeveri e koruptuar dhe se ajo duhet ti trajtoje shqiptaret si qytetar te barabartne menyr qe punsimi te behet sipas proporcionit si ne komuna ashtu edhe ne nivelin repuplikan.Ne bised u Inkuadrua edhe Fran Maroviqi icili premtoi se Shoqata Dom Gjon Buzuku do ta ndihmoi matrialisht levzjen me te gjitha mundesin qe ato disponojne.Ndersa Hysen Marku ne emer te shoqates kraja premtoi perkrahjen e tije dhe shoqates qe ai drejton kesaj levizje Hysejni pastaj fjalen ja dha sekretarit te SH.Kraja Sabri Milles i cili foli per problemet qe ballafaqohet popullata e Krajes ne atje ne Vendelindje.Kryetari i Shoqates Plave e Guci Hysen Ulaj foli per problemet qe jane aktuale ne Plave e Guci dhe kerkoi se do te idhte mire qe te hapat nje pike kufitare ku do te lidhte paven e Gucin me Shqipriqe do te lehtesonte qarkulimin me te lehet per banoret e ketyre trevave.Ndersa Osman Kollaba kryetar i Shoqares Ana e Malit foli per parregulesit qe jane evidente ne komunene ulqinit ne sektorin e urbanizmit.Ne konference morren pjese edhe kryetari i Komun iteti Shqiptaro-Amerikan Atvokat Hasan Hoti,nenkryetari Mynyr Bega dhe kodinatori Armend Sahatxhija.Konferenca per zedhenes emroi Gjon Lulgjuraj drejtuesin e Radios “Zeri i Komunitetit te Florides”Gjoni per 20 vite ka drejtuar radion ne Detroid dhe tash dhjet vite ne Florida edhet njohes i mire i gjuhes angleze dhe shqipe dhe mjafte komunikativ.
Nga konferenca dolen edhe keto vendime;
1.Konferenca e radhes te mbahet ne Nju Jork dhe te lajmerohen te gjitha shoqatat dhe veprimtaret per diten e mbajtjes se konferences qe te kene kohe te pergaditen.
2.Te thiren udheheqes politik dhe intelektual nga Vendelindja dhe me gjere.
3.Te gjitha shoqatat kane te drejte te thrasin (Partit,Shoqatat,apo intelektual qe at o mendojne se me pjesemarrejen e tyre do ndihmojne qe kjo konference te jete e sukeseshme.)
4.Te gjitha shpenzimet e udhetimeve dhe kontaktet me te ftusrit i mban ajo shoqat qe i ka ftuar mysafiret.
5.Shoqata Kraja do te jete nikoqire e Konferences se trete ne Nju-Jork nne bashkepun
me shoqatat tjera nga Njujorku.
Nga Ulqini nepermes te lidhjes telefonike Konferencen e pershendeten Osman Rexha kryetar ipartis se PPD dhe Mehmet Bardhi kryetar i LD ne Mal te Zi.
Pas perfundimit te Konferences Nikoqiri Shoqata UKA shtroi darke per pjesemarresit ne restaurantin e vellezerve Hamid dhe Isuf Perezaj me prejardhje nga Kraja restaurant i njohur per mikepritjen bujare per te gjitha takimet shqiptare ketu ne Chicago.

Konferenca e trete ne Nju-Jork 30 prill 2006

Konferencen e shpalli te hapur kryetari i Shoqares Atedhetare Kraja avokati Hysen Marku i cili ju deshiroi miresearrje mysafireve nga vendelindja dhe nga qytete te ndryshme te SHBA,Une si nikoqir bashke me shoqaten Kraja falemenderoje shoqaten Plave e Guci,Ana e Malit ,Dom Simon Filipin per sponzorimin e kesaje Konference dhe njikohesisht falemenderoj te gjithe te pranishmit qe me pjesemmarrjen tuaj te gjithe se bashku te angazhohemi per bashkimin e te gjitha shoqatave dhe aktivistave shqiptare per te avansuar te drejtat e shqiptareve qe jetojne ne Mal te zi.Hysen Marku pastaj ja dha fjalen Gjon Lulgjuraj zedhensit te levizjes Atdheu na Bashkon per ta drejtuar konferencen.
Zedhenesi I Levizjes “Atdheu na Bashkon”z.Gjon Lulgjuraj ,ne fjalen e tije tha se pa largimin e mentalitetit egoushqyes qe eshte i pafrytshem dhe veteshkatrues si dhe pa arritjen e nje uniteti te spektrit politik dhe shoqeror te shqiptareve nen Malin e zi ,sidomos per ceshtjet madhore kombetare dhe ato jetike nuke do te arrijme suksesin e duhur per te siguruar nje te ardhme me te mire popullit tone.
Ne ketė konference morėn pjesė mbi 50 delegat te shoqatave qe pėrbejnė Lėvizjen, intelektual, pėrfaqėsues te mediave shqiptare dhe te komuniteteve nga vendet e ndryshme te Sh.B.A.
Ne konference mori pjese edhe njė delegacion i ftuar nga shoqatat pėrbėrėse te Lėvizjes. Delegacioni ishte i pėrbėre nga Kryetari i Lidhjes Demokratike Shqiptare ne Mal te Zi, njėkohėsisht dhe Deputet ne Parlamentin e Malit te Zi, z. Mehmet Bardhi, z. Nikolle Camaj nga Lidhja Demokratike ne Malėsi, Kryetari i Partisė pėr Prosperitetin Demokratit, z. Osman Rexha, Nėnkryetari i Lidhjes Demokratike z. Tahir Gjonbalaj nga Plava dhe Gucia, z. Muhamed Gjokaj, nga Malesia, jurist dhe intelektual i pavarur.
Iniciativa Qytetare ne Malėsi, pėr shkak te ftesės se vonuar nuk kishte mundėsi te merrte pjese, por me anėn e njė deklarate te Kėshillit Drejtues, pėrshėndeti Konferencėn duke uruar punime te suksesshme dhe gatishmėri pėr bashkėpunim ne te gjitha projektet qe zhvillohen ne te mirėn e pėrgjithshme kombėtare. Gjatė seancės, me linjėn telefonike, u paraqit anėtari i Kėshillit Kryesues z. Luigj Juncaj, i cili pėrshėndeti te pranishmit.
Gjate seancės pjesėmarrėsit u informuan lidhur me gjendjen aktuale te Shqiptareve nen Mal te Zi, dhe me atmosferėn e tanishme atje ne prag te referendumit, nga z. Mehmet Bardhi, z. Osman Rexha, z. Muhamed Gjokaj, z. Nikolle Camaj, dhe z. Tahir Gjonbalaj. Ne ato deklarata u pėrshkrua gjendja e vėshtire e Shqiptareve qe ndollėn ne udhėkryq, nen njėfarė trysnie pėr te pėrkrahur referendumin, por ne te njėjtėn kohe pa asnjė premtim apo garanti te Qeverise Malazez se do te ndryshoj mėnyrėn e veprimeve dhe te siguroj te drejtat e Shqiptareve te garantuara nga kushtetuta malazeze dhe normat ndėrkombėtare.
Kryetari i LD ne Male te Zi pasi pershendeti inciatoret e kesaj Konference mjafte te qelluar ne mes tjerash tha se eshte raste i voliteshem dhe hape i qelluar qe jeni bashkuar qe sebashku si shoqatat ashtu edhe aktivistat e komunitetit ti akordoni veprimet e juaja per tu organizuar ketu ne SHBA dhe pse jo edhe neve me na ndihmuar dhe kur e kemi gabim edhe me na sygjeruar me propozimet konkrete qe jane ne inters te pergjithshem.Pasi qe shpalosi plateformen e LD ne Mal te Zi Bardhi foli edhe situaten politike ne Mal te Zi ne prage te referndumit,dhe shtoi Mali i zi gjindet nen Serbi dhe tentativa per pavaresi eshte e drejte legjitime.Por aqe legjitime sa eshte kerkesa e tyre ,eshte edhe kerkesa jone qe te dime se cili dote jete statusi jone ne ate Mal te Zite pavarur”tha Bardhi.LD ne Mal te Zi ka vendosur qe ne fushaten per referndumin te paraqitet si subjeket i vecant.Aresye per kete eshte mospranimi i kerkeses per komun te vecant ne Tuz nga blloku per pavaresi qe aktualisht eshte ne pushtet.Kemi dale si subjekte ne vete qe eshte ne anen e bllokut per pavaresin e malit te Zi ,pasi respektojme principet demokratike.Por,ne anen tjeter nuke jemi ne bllok sepse antaret e bllokut ,te cilet aktualisht jane ne pushtet nuke kane permbushur kerkesat tona”.
Ne vazhdim flalen e morri Osman Rexha kryetari iPPD pasi qe pershendeti sponzoret e kesaj konference ai sikurse Bardhi foli per problemet qe jane paraqitur ne prage te referebdumit a posacerisht foli per veshtersit dhe mosmarreveshtjet mbrenda koalicionit ‘Shqiptaret Bashke”si ne qeverisjen lokale ashtu edhe ne punen parlamentare.Ne detale prezentoi programin dhe kerkesat qe PPD si ne rrafshin politik ashtu edhe ekonomik.Osman Rexha eshte edhe nenkryetar i komunes se Ulqinit icili te pranishmit i informoi per bllokimin e puses se kuvendit komunal per mos mbajtjen e seancave komunale qe kane sjelle si pasoje mose aprovimit te buxhetit te vitit 2005 e mos te flasim per 2006 ,ai akuzoi partnerin e koalicionit se me qellim povazhdon me mbajte penge komunen e ulqinit per te shkaktuar haos per qellime te ulta dhe in teresa personale.Rexha ne vazhdim beri edhe nje pershkrim te privatizimit te paligjeshem ne komunen e Ulqinit icli i ka thyer te gjitha normat nderkomtare duke e shirur pasurin e komunes me cmime qesharake.
Mysafiri tjeter nga Malesija-Tuzi Juristi Muhamed Gjoka i cili per here te pare gjindet ne SHBA si mysafir i Levizjes”Atdheu ns Bashkon”nemenyr profesionale me argumente shpaloje nje plateforme qe kishte pergaditur per komunen e Tuzit per tja dorzuar Departamentit te Shtetit.Ai foli edhe per statusin e shqiptareve ne Mal te zi dhe dha disa sygjerime per akordimin e veprimeve te matejshme ne mes te diaspores dhe vendelindjes.
Edhe Nikolle Camaj antar i kryesis se LD ne Mal te Zi mysafir nga Malesia pershendeti Konferencen dhe uroje qe te organizohen keto takime edhe me shpesh.Ai pasi foli per situaten politike ne Malesi si ne rrafshin politik ashtu edhe per veshtersit ekonomike beri nje pershkim per kerkesen qe Malesis ti kthehet komuna e Tuzit.Camaj ne vazhdim tha:Ld ne Mal te ne programet e saja partiake si dhe ne Kuvendin e saje te vitit 1993 ka kerkuar qe Malesis ti kthehet komuna e Tuzit ndersa me 14 mars 1994 i paraqet nje kerkes qeveris se Malit zi qe Malesise ti kthehet komuna e Tuzit po fatekeqesisht me 28 shtator te vitit 1994 kerkesa jone u refuzuar pa asje argument.Dhe ne si LD gjithnji kemi perseritur kerkesen tone per komunen e Tuzit.Ne perkrahim cdo inciative qe angazhohet per kerkesat dhe realizimin e te drejtave tona qofte per komunen e Tuzit apo ndonje kerkese tjeter.  Edhe Tahir Gjonbalaj Kishte udhtuar nga Gucia qe eshte nenkryetar i LD ne Mal te Zi per te marre pjese ne konferencen e trete te Levizjes “Atdheu na Bashkon”me nje porosi:Shqiptaret kane interesin e vete kombetar,te zbatojne te drejten e tyre per liri dhe mireqenie dhe jo ta mbeshtesin njerin qse tjetrin krah te politikes malazeze.Shqiptaret nuke duhet te presin definimin e raporteve midise te tjereve dhe te kujdesen se si do ti definojne raportet Serbija dhe Mali i zi por eshte dashte me kohe ti percaktojme dhe definojme kerkesat tona kombetare tha nder te tjera z.Gjonbalaj.
Gjate seancės foli dhe Dr. Palok Camaj profesor i te drejtes nderkombetare i cili pershendeti mysafiret nga vendelindja dhe falemenderoi per angazhimin e tyre neper mes partive qe ato udheheqin per te realizuar kerkesat tona kombetare.Dr Palok Camaj
Foli si nga aspekti juridik dhe atije politik dhe dha disa sygjerime per definimin e statusit politik te shqiptareve ne Mal te zi.Ai propozoi qe te organizohet nje simpozium me temen :Definimi i stasit te shqiptareve ne Mal te Zi.,ku do te mereshin pjese intelektual,profesor te te drejtave nderkombetare dhe udheheqes politike.Propozimi i z..Paloke Camaj u mireprite nga pjesemmarresit.Ne bised u inkuadruar edhe Luigj Gjokaj i cili iformoi pjesemaresit per Konferencen e Detroidit ndersa Myzafer Mehmeti per Konferencen Chicagos., z. Riza Milla shkurtimisht shpalosi plateformat politike te LD ne MZ ,UDSH dhe PPD dhe terhoqi verejtjen se cdo parti mendon se plateforma e saje eshte me e mira dhe keshtu neqoftese vazhdohet shqiptaret do ta kene te veshtire te definojne statusin e tyre politik,dhe propozoi qe te emrohet nje grup nga ekspert-jurist qe te pergadisin nje dokument juridik se si te definihet statusi i shqiptareve ne Mal te Zi dhe pastaj ai dukument te leshohet ne rishqyrtim ku me vone partit politike do ta shpallin si dokumente politik i cili me nje cermoni rasti do te shpallej ne konferencen e katert ne Ulqin.Propozimi i z.Milla u pranuar nga pjesemmarresit e Konferences.Ne bisede u inkuadruan edhe Tome Shkreli,Halil Nika,Vasel Camaj,Ymer Ahmetaj,Naim BlidemajNike Palekola Harxhe Balidemaj e te tjerėt.Konferenca adaptoj disa plan-propozime pėr veprimtarinė e mėtejshme:
Konferenca e katėrt do te behet ne Ulqin duke ftuar tėrė spektrin politik dhe intelektual Shqiptar ne diskutime pėr te arritur konsensusin pėr njė platforme politike te pėrbashkėt qe do tė mbroj interesat madhore te popullit tone, dhe te arrihet njė marrėveshje pėr njė bashkėpunim te Shqiptareve.
Ēdo shoqatė pėrbėrėse e Lėvizjes te zgjedh njė koordinator qe do te pėrfaqėsoj shoqatėn, i cili do te koordinoj veprimet e shoqatave dhe te shkėmbej informacionet ne mes shoqatave dhe Lėvizjes. Ky hap do te eliminoj konfuzionet e mundshme ne komunikim ne mes Lėvizjes dhe shoqatave.
Do te formohet njė ekip intelektualėsh te fushave politike dhe juridike pėr te pėrpiluar njė dokument juridik, i cili dokument me adaptimin nga spektri politik Shqiptar, mund te marre formėn njė dokumenti politik qe te pėrdoret si baze e veprimeve pėr te realizuar aspiratat e Shqiptareve ne trojet e tyre nen Mal te Zi.
Konferenca e perfundoi punen me porosin Bashkohuni Shqiptar se koha kalon dhe nuke te pret e mjere ate qe e shkele koha.
Ne pėrfundim te Konferencės, Shoqatat nikoqire kishin pėrgatitur njė dark madhėshtore pėr te pranishmit ne njė restorant shqiptar ne Manhattan.
Ditėn e marte, me 2 Maj, me ndihmėn e Kėshillit Kombėtar Shqiptaro-Amerikan Lėvizja siguroj njė takime me Departamentin e Shtetit. Ne ketė takim morėn pjesė delegacioni nga trojet Shqiptare nen Mal te Zi, z. Mehmet Bardhi, z. Osman Rexha, z. Muhamed Gjokaj, z. Nikollė Camaj dhe z. Tari Gjonbalaj, si dhe z. Martin Shkreli, nėnkryetar i Kėshillit Kombėtare Shqiptaro-Amerikan, z. Richard Lukaj, kryetari i Keshillit Kombetar Shqiptaro-Amerikan dhe z. Gjon Lulgjuraj, zėdhėnėsi i Lėvizjes “Atdheu na Bashkon”.
Diskutimet me Departamentin e Shtetit u pėrqendruan plotėsisht ne mos-pėrmbushjen e premtimeve te Qeverise Malazeze pėr te siguruar te drejtat legjitime te Shqiptaret. Ne vend te pėrmbushjes se premtimeve kjo Qeveri ka be te kundėrtėn, dhe si pasoj gjendja politike, ekonomike dhe civile e Shqiptareve ne Mal te Zi ėshtė dobėsuar dukshėm.
Gjate bisedimeve u diskutua lidhur me privatizimin, qe i ngjanė me shume njė okupimi. Aty u diskutuan raste te tera kur Qeveria Malazeze ka manipuluar procesin pėr te pėrjashtuar Shqiptaret nga konkurrenca.
Njė diskutim i gjere u be pėr decentralizimin, pikėrisht pėr komunėn Malesia ne Tuz. Departamenti i Shtetit edhe qe kishte informacione lidhur me ngjarjet e fundit ne Malėsi, pėr protestat paqėsore, kėrkesat e Shqiptareve pėr komunėn e vetme ne Tuz, etj., Departamenti i Shtetit u informua mbi hollėsitė e kėsaj ēėshtje, mbi faktet se komuna e Malėsisė ne Tuz i plotėsonte te gjitha kushtet pėr statusin e njė komune te vetme, duke hedhur poshtė pohimet e disa qarqeve politike shqiptare dhe malazeze se gjoja Malesia nuk i posedon kushtet pėr vet-qeverisje. Edhe pohimet se gjoja komune urbane e Malėsisė nen Podgorice do te mbronte Podgoricėn nga partia pro-Serbe, sepse do te zgjeronte popullatėn pro partisė ne pushtet, humbe besueshmėrinė derisa po behet njė tentim rigoroz pėr ndarjen e trojeve jetike te Malėsisė.
Ne ketė takim u bisedua pėr proporcionalin e punėsimit te Shqiptareve. Shqiptaret pėrbejnė mbi 7% te popullatės ne Mal te Zi, derisa punėsimi i Shqiptareve ne sektorin shtetėrore ėshtė pėrafėrsisht 0.03%. Prezenca Shqiptare mungon ne sistemin juridik, ne atė policor dhe pothuaj ne te gjithė sektorėt shtetėrore dhe shėrbimit publik.
Departamenti i Shtetit u informua hollėsisht lidhur me rendėsin e reformave sociale ne Mal te Zi. Javėn qe shkoj gjate njė vizite ne Ulqin Kryeministri i Malit te Zi, z. Gjukanoviq, kishte deklaruar se pavarėsia e Malit te Zi ka mbetur ne supet e Shqiptareve. Ketė deklaratė e konsiderojmė shqetėsuese, sepse mund te ketė mė se njė domethėnie. Departamentin e Shtetit u vėnė ne dije se dėshtimi i mundshėm i referendumit mund te sjelli hakmarrje politike ndaj Shqiptareve duke i fajėsuar si shkaktar te dėshtimit te referendumit. Si pėrfundim u kėrkua nga Departamenti i Shtetit te insistoj tek Qeveria Malazeze qe para referendumit te japin njė premtime-shkresė se do ti trajtoj te gjitha ēėshtjet e lartpėrmendura me njė kohe te caktuar, nėse duan ta sigurojnė votėn e plote te Shqiptareve. Vizita e Delegacionit ne Uashington pėrfundoj me njė takim me Kongresistin Eliot Engel, ku u be njė diskutim i hapur dhe shume konstruktive ne mes Delegacionit dhe Kongresisti Engle lidhur me realitetin e Shqiptareve ne trojet e tyre nen Malin e Zi.

 

Nga: Riza Milla- “Radio Zeri Shqiptareve”

 
 
Malesia.Org ® - Tuz Malesi
All rights reserved
© 2000 , 2006